Exocoetus Volitans - Tropical Two-wing Flyingfish (Exocoetus volitans)

Bayağı Uçan Balık / İki Kanatlı Uçan Balık (Exocoetus volitans) Hakkında Detaylar

Lacivert Sırtlı Su Üstünde Süzülen Uçan Balık

Exocoetidae familyasından Exocoetus volitans, lacivert sırtlı ve gümüşi karınlı, yunus ve orkinos avcılarından kaçmak için su üstünde süzülen pelajik uçan balık türüdür ("Tropical two-wing flyingfish").

Maksimum Uzunluk / Ağırlık: Rapor edilen maksimum uzunluk 30 cm, maksimum ağırlık 0.25 kg'dır.

Morfolojik Yapı ve İki Kanatlı Aerodinamik Anatomi

Mavi Uçan Balık veya Bayağı Uçan Balık (Exocoetus volitans), Exocoetidae familyasının dünya okyanuslarında en geniş yayılışa sahip iki kanatlı temsilcisidir. Gövdesi silindirik, hidrodinamik bir torpido biçiminde olup yetişkin boyu 20 ila 30 cm arasındadır. Sırt rengi açık deniz kamuflajına kusursuz uyum sağlayan koyu yanardöner lacivert-mavi, karın ve yan kısımlar ise parlak ayna gümüşüdür. Türü dört kanatlı uçan balıklardan ayıran en temel morfolojik özellik, pektoral (göğüs) yüzgeçlerinin kanat gibi devasa uzamış olmasına karşın, pelvik (karın) yüzgeçlerinin oldukça kısa ve zayıf olmasıdır. Kuyruk yüzgecinin alt lobu üst lobundan çok daha uzun ve kaslıdır (hiposerk yapı).

Yaşam Alanı, Pelajik Dağılım ve Havada Süzülüş Dinamiği

Tüm tropikal ve subtropikal okyanusların, Akdeniz ve Ege Denizi'nin açık pelajik sularında, epipelajik bölgenin üst 0 ila 20 metrelik su katmanında yaşar. Orkinos, kılıçbalığı, lambuka veya yunus gibi hızlı yırtıcıların saldırısına uğradığında, su altında saatte 60 kilometreye varan sürate ulaşarak yüzeye tırmanır. Sudan fırlama anında kuyruk yüzgecinin uzamış alt lobunu saniyede 50-70 kez suya vurarak muazzam bir itiş gücü üretir. Havaya çıktığında göğüs yüzgeçlerini sabit bir planör kanadı gibi iki yana açarak su yüzeyinden 1 ila 5 metre yükseklikte, 100 ila 200 metreyi aşan mesafeleri tek bir süzülüşte kat edebilir.

Beslenme Biyolojisi: Epipelajik Zooplanktivorluk

Exocoetus volitans yüzey sularında toplanan zooplanktonik canlılarla beslenir. Küçük ağız açıklığı ve narin solungaç dikenleri kopepodları, kladoserleri, krill larvalarını, pelajik salpleri ve minik balık larvalarını süzmek üzere evrimleşmiştir. Gece saatlerinde yüzeye toplanan planktonu takip eder. Pozitif fototaksizm (ışığa yönelim) refleksi gösterdiğinden geceleri gemi güvertelerine veya kıyı fenerlerinin bulunduğu alanlara sıçrayabilir.

Üreme Biyolojisi ve İplikçikli Yüzen Yumurtalar

Yumurtlama açık denizde yaz aylarında gerçekleşir. Dişi balık pelajik yüzer nesnelerin (sargassum yosunları, yüzen odunlar ve deniz çöpleri) üzerine küresel yumurtalarını döker. Yumurtaların kabuğunda bulunan elastik yapışkan iplikçikler (filamentler), yumurtaların derin okyanus çukurlarına batmasını engelleyerek oksijen açısından zengin sıcak yüzey katmanında asılı kalmasını sağlar. Yumurtadan çıkan larvalar hızla büyüyerek birkaç ay içinde kanat yüzgeçlerini geliştirir.

Ekolojik Rol, Balıkçılık ve Koruma Durumu

Tropikal ada ülkelerinde yerel kıyı ağlarıyla avlanan lezzetli ve besleyici bir beyaz ettir; Karayipler ve Pasifik mutfağında kızartması yapılır. Okyanus besin ağında zooplankton enerjisini deniz kuşlarına ve büyük okyanus yırtıcılarına aktaran hayati bir biyolojik köprüdür. IUCN Kırmızı Listesi'nde küresel ölçekte istikrarlı popülasyonu sayesinde "Asgari Endişe" (Least Concern - LC) statüsünde listelenmiştir.