Cyclichthys Spilostylus - Spotbase Burrfish (Cyclichthys spilostylus)

Sarı Benekli Kirpi Balığı (Cyclichthys spilostylus) ⚠️ ZEHİRLİ KİRPİ BALIĞI

Dikenli Şişen Kirpi Balığı

Diodontidae familyasından Cyclichthys spilostylus, tehlike anında su yutarak küre gibi şişen ve sırtında dik kireçsi dikenler sergileyen lesepsiyen kirpi balığı türüdür ("Yellowspotted burrfish"). İç organları ve derisi zehirlidir.

Maksimum Uzunluk / Ağırlık: Rapor edilen maksimum uzunluk 34 cm, maksimum ağırlık 0.80 kg'dır.

Morfolojik Yapı ve Sabit Üç Köklü Dikenler

Sarı Benekli Kirpi Balığı (Cyclichthys spilostylus), Diodontidae familyasına ait olup sıcak resiflerin ve Doğu Akdeniz'in sıra dışı Lesepsiyen üyelerindendir. Gövdesi küre biçimli, sağlam derili ve yetişkin boyu 25 ila 34 cm arasındadır. Türü Diodon cinsinden ayıran en temel anatomik fark, gövdesindeki sert kireçsi dikenlerin hareketli olmayıp, üç köklü geniş kaidelere sahip ve sürekli dik duran sabit dikenler olmasıdır. Sırt rengi açık kahverengi veya zeytuni olup, her bir dikenin tabanında belirgin parlak sarı bir leke/halka yer alır; karın bölgesi beyazdır. Çenelerinde papağan gagası benzeri tek parça kaynaşmış kemik diş plakaları bulunur.

Lesepsiyen Biyocoğrafya ve Şişme Davranışı

Kızıldeniz ve Hint Okyanusu kökenli olan bu tür, Süveyş Kanalı yoluyla Akdeniz'e göç etmiştir. Türkiye'nin İskenderun Körfezi, Mersin, Antalya ve Kaş kıyılarındaki kayalık resiflerde, sığ mağara kovuklarında ve deniz çayırı yataklarında (3 ila 40 m) yaşar. Bir tehlike hissettiğinde midesine hızla deniz suyu pompalayarak gövdesini devasa bir dikenli topa dönüştürür; sabit dikenleri yırtıcıların onu yutmasını imkansız kılar.

Beslenme Ekolojisi: Sert Zırh Kırıcı (Durofaj)

Cyclichthys spilostylus gece aktif bir taban avcısıdır. Çene plakaları bir kerpeten gibi inanılmaz ezici bir kuvvete sahiptir. Gece karanlığında resif üzerinde dolaşarak sert kabuklu deniz kestanelerini, yengeçleri, midyeleri ve kumluk gastropod salyangozlarını kabuklarını un ufak ederek yer.

Üreme Biyolojisi ve Pelajik Gelişim

Üreme yaz aylarında açık kıyı sularında gerçekleşir. Dişi bireyler pelajik serbest yüzen yumurtalar bırakırlar. Yumurtadan çıkan larvalar sarımsı pigmentli olup akıntılarla sürüklenir; zamanla diken plakalarını geliştirerek sığ kıyı resiflerine inerler.

⚠️ ÖLÜMCÜL TETRODOTOKSİN (TTX) VE KESİN TÜKETİM YASAĞI

🔴 ÖLÜMCÜL NÖROTOKSİN UYARISI: Cyclichthys spilostylus'un iç organları (özellikle karaciğer ve gonadları), derisi ve kas dokusu ölümcül Tetrodotoksin (TTX) içerir. Pişirme veya dondurmayla yok olmayan bu zehir insanlarda solunum felcine ve ölüme yol açar.

T.C. Tarım ve Orman Bakanlığı'nın mevzuatları uyarınca bu türün avlanması, karaya çıkarılması, pazarlanması ve tüketilmesi KESİNLİKLE YASAKTIR; ağlara veya oltalara takılan bireyler kesinlikle tüketilmemeli ve denize iade edilmelidir.