Öksüz (Trigla lyra)
Biyolojik Değerleri
Öksüz Balığı Varyasyonu (Trigla lyra)
Çatal Dikenli Kırmızı Kırlangıç Varyasyonu
Triglidae familyasından Trigla lyra varyasyonudur ("Piper gurnard"). Minimum av boyu 15 cm'dir.
Maksimum Boy / Ağırlık: Rapor edilen maksimum uzunluk 60.0 cm, maksimum ağırlık 2.5 kg'dır.
Çatal Burun Plakası ve Alev Kırmızısı Gövde
Öksüz Balığı veya Çatalburun Kırlangıç (Trigla lyra), burun ucundan öne doğru uzanan iki adet çatal biçimli sivri kemiksi plakası, geniş mavi kenarlı göğüs yüzgeçleri ve parlak alev kırmızısı gövdesiyle kırlangıçgillerin en gösterişli türüdür.
Tabanda Yürüme ve Borazan Sesi Çıkarma
Göğüs yüzgeçlerinin altında yer alan 3 adet bağımsız parmak benzeri ışın yardımıyla deniz tabanında "yürür" ve kumu yoklar. Yakalandığında hava kesesi kaslarını titreterek borazan sesine benzer vıraklama sesleri çıkarır.
Habitat ve Beslenme
Akdeniz ve Doğu Atlantik'te 50 metreden 400 metre derinliğe kadar olan kumluk, çakıllı ve çamurlu şelf tabanlarında yaşar. Küçük yengeçler, teke, karides ve dip balıklarıyla beslenir.
Gastronomi Değeri
Minimum yasal av boyu 15 cm'dir (maksimum 60 cm, 2.5 kg). Beyaz ve sıkı etiyle balık çorbalarının, buğulamanın ve fırın yemeklerinin vazgeçilmez kral balıklarındandır.
Öksüz Balığının Biyolojik ve Taksonomik Analizi
Trigla lyra, Triglidae familyasının monospesifik Trigla cinsine aittir. Burun çıkıntılarındaki simetrik çatallanma antik bir lir enstrümanını andırdığı için bilimsel adı lyra olarak verilmiştir. Geniş göğüs yüzgeçleri derin suların zayıf ışığında avcılara karşı caydırıcı bir görsel kalkan oluşturur.
Derin Su Biyotopları ve Sıcaklık İstikrarı
Akdeniz'in yıl boyu yaklaşık 13-14°C'de sabit kalan derin batiyal çamurluklarında yoğunlaşır; sığ kıyılara asla yaklaşmaz.
Trofik Transfer
Derin deniz çamurundaki kabukluları tüketerek organik maddeyi üst basamaklara aktarır; fener balığı ve derin köpekbalıklarının avıdır.
Büyüme ve Olgunluk
3-4 yaşında cinsel olgunluğa ulaşır. Yaşam süresi 15 yıla kadar çıkabilir.
Pazar Değeri ve Yönetim
Yüksek fiyatlı bir çorbalık balıktır; dip trollerinde hedeflenir ve asgari ağ gözü kurallarına tabidir (LC).
Bu sayfadaki veriler FishBase ve WoRMS (MarineSpecies) referans alınarak derlenmiştir. Güncel ve doğrulanmış bilimsel bilgi için bu kaynaklara başvurabilirsiniz.
Öksüz (Trigla lyra) Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Triglidae familyasına ait olan Öksüz (Trigla lyra), deniz ekosisteminde genellikle 0 - 30 m derinlik aralığındaki doğal habitatlarda dağılım gösterir.
Bilimsel kayıtlar ve deniz biyolojisi verilerine göre Öksüz türünün rapor edilen maksimum boyu 60 cm ve maksimum ağırlığı 2.5 kg seviyesindedir.
Beslenme rejimi Omnivor olarak sınıflandırılan bu canlı, sualtı besin zincirinin sağlıklı işleyişinde önemli bir ekolojik halkayı temsil eder.
Uluslararası koruma statüsü Asgari Endişe (LC) olarak kaydedilmiştir. Tarım ve Orman Bakanlığı Su Ürünleri Tebliği uyarınca bu tür için yasal asgari av boyu 15 cm olarak uygulanmaktadır.