Görsel Yok

Biyolojik Değerleri

Bilimsel İsmi Murex trunculus, Phyllonotus trunculus
Familya Muricidae
Sınıflandırma Sucul Canlılar
Yaşam Derinliği 10 - 150 m
Maksimum Boy 10 cm
Maksimum Ağırlık 0.06 kg
Beslenme Tipi Bentik Kazıyıcı (Algler)
Koruma Statüsü Duyarlı (VU)

Boynuzlu Dikenli Salyangoz / Bandlı Erguvan (Hexaplex trunculus / Murex trunculus)

Antik Tekhelet Mavisinin Kaynağı Geniş Ağızlı Dikenli Salyangoz

Muricidae familyasından Bandlı Erguvan Salyangozu (Hexaplex trunculus, syn. Murex trunculus), Karadeniz, Marmara, Ege ve Akdeniz'in 1 ila 100 metre derinliğindeki kayalık ve çamurluk diplerinde yaşayan, sağlam spiral kabuğu üzerinde koyu kahverengi enine bantlar ve kısa küt dikenler taşıyan etobur bir gastropoddur ("Banded dye-murex").

Tarih ve Gastronomi Değeri

Antik çağda kraliyet mavisi/mor boya üretiminde kullanılmıştır. Eti çok lezzetlidir; Portekiz, İspanya ve Ege'de haşlanarak meze yapılır.

Morfometri

Maksimum Kabuk Boyu: Rapor edilen maksimum uzunluk 10.0 cm, ortalama boy 5-8 cm'dir.
Maksimum Ağırlık: Rapor edilen maksimum ağırlık 0.06 kg (60 gram)'dır.

Küt Mor Salyangoz (Hexaplex trunculus) Morfolojisi

Hexaplex trunculus (Murex trunculus / boynuzlu salyangoz), Bolinus brandaris'e kıyasla daha geniş, sağlam ve küt dikenli ağır bir kabuğa sahiptir. Sifonal kanalı daha kısa ve hafifçe geriye kıvrıktır. Kabuk yüzeyi kahverengi, gri ve koyu mor spiral bantlarla süslüdür; kabuk açıklığı geniş ve içi porselen beyazı veya leylak rengidir. 8-10 cm boya erişebilir.

Sığ Resifler, Lagünler ve Limanlar

Akdeniz, Ege ve Marmara'da gelgit altı sığ sulardan 50 metre derinliğe kadar kayalık resiflerde, Posidonia yataklarında ve kumlu-çakıllı koylarda yaşar. Organik zenginliğin yüksek olduğu liman ve lagünlerde bolca bulunur.

Yırtıcılık ve Kabuk Delme

Aktif bir avcıdır; istiridye, midye ve donax kabuklarını salgıladığı kimyasal enzimlerle yumuşatıp radulasıyla delerek beslenir. Ayrıca balık ağlarına takılan ölü balıkları da hızla tüketir.

Kolektif Üreme ve Kapsül Kümeleri

Bahar aylarında çok sayıda salyangoz toplanarak sarımsı-beyaz renkli, mısır tanesine benzeyen yüzlerce kapsülden oluşan dev yumurta yığınları üretir. Larvalar kısa bir veliger evresinden sonra kuma yerleşir.

Tekhelet Mavisi / Mor Boya ve Mutfak Değeri

Antik İbrani ve Akdeniz kültürlerinde dini ve asil kıyafetleri boyamakta kullanılan mavi-mor boyanın (Tekhelet) kaynağıdır. Eti sert ve lezzetlidir; haşlanarak zeytinyağı ve limon sosuyla tüketilir (LC).

📚 Bilimsel Kaynaklar:
Bu sayfadaki veriler FishBase ve WoRMS (MarineSpecies) referans alınarak derlenmiştir. Güncel ve doğrulanmış bilimsel bilgi için bu kaynaklara başvurabilirsiniz.

Hatalı Bilgi Bildir